Wat ik heb geleerd van 25 jaar bouwen op het internet

Ik bouw dingen op het internet sinds rond 2000. Dat is meer dan 25 jaar. In die tijd heb ik zoveel zien veranderen dat het bijna absurd is. Maar sommige dingen zijn precies hetzelfde gebleven.

Dit zijn de lessen die zijn blijven hangen.

Technologie verandert, mensen niet

Toen ik begon, schreef ik HTML in Kladblok. Letterlijk. Geen IDE, geen syntax highlighting, geen live preview. Je typte je code, sloeg op, opende je browser, en bad dat het werkte.

Nu gebruik ik Next.js, React, TypeScript, Tailwind CSS, PostgreSQL. De tools zijn onherkenbaar vergeleken met 2000. Maar de kern is hetzelfde: je lost een probleem op voor iemand.

De technologie is het middel, niet het doel. Ik heb te veel ontwikkelaars gezien die verliefd worden op een framework en vergeten waarvoor ze het gebruiken. Het maakt de eindgebruiker niet uit of je site in React of Vue is gebouwd. Het maakt ze uit of het werkt en of het hun probleem oplost.

Simpel wint altijd

In 25 jaar heb ik honderden projecten gezien, van mezelf en van anderen. De patronen zijn duidelijk: de simpele oplossingen overleven, de complexe niet.

Dat geldt voor code. De elegante, over-engineered architectuur die een week kostte om te bouwen, wordt een nachtmerrie om te onderhouden. De simpele, "saaie" oplossing die in een dag stond, draait nog steeds.

Het geldt ook voor producten. De tools met vijftig features waarvan gebruikers er drie gebruiken, verliezen het van de tools die drie dingen doen en die goed doen.

Simpel is niet makkelijk. Het is juist moeilijker om iets simpel te houden dan om het complex te maken. Maar het is de moeite waard.

Je eerste versie is altijd slecht

Elk product dat ik heb gelanceerd, was in de eerste versie ondermaats. Niet een beetje ondermaats. Echt niet goed. Functionaliteit ontbrak, de interface was ruw, er zaten bugs in die ik pas ontdekte toen echte mensen het gingen gebruiken.

En dat is oké. Sterker nog: dat is hoe het hoort.

Als je wacht tot alles perfect is voordat je lanceert, lanceer je nooit. Of je lanceert te laat, wanneer iemand anders het probleem al heeft opgelost. De eerste versie hoeft alleen goed genoeg te zijn om het kernprobleem op te lossen. Al het andere komt later.

Ik heb geleerd om me niet te schamen voor een ruwe eerste versie. Ik schaam me voor producten die nooit gelanceerd zijn.

Onderhoud is het echte werk

Iedereen wil bouwen. Niemand wil onderhouden. Maar onderhoud is waar de waarde zit.

Een product bouwen kost een paar maanden. Een product onderhouden kost jaren. Updates, bugfixes, nieuwe features, klantenservice, server management, security patches. Het is niet glamoureus. Het is niet spannend. Maar het is wat het verschil maakt tussen een project dat sterft en een product dat groeit.

Ik besteed meer dan de helft van mijn tijd aan onderhoud. Dat klinkt saai. Het is ook saai. Maar mijn producten worden elke week een beetje beter. En dat merken gebruikers.

Marketing is niet optioneel

Dit was een pijnlijke les. Ik ben een bouwer. Ik hou van code, van design, van het oplossen van technische problemen. Marketing voelde als een noodzakelijk kwaad.

Maar de realiteit is: een geweldig product dat niemand kent, is waardeloos. Je kunt het beste product ter wereld bouwen. Als niemand weet dat het bestaat, heb je niets.

Ik heb geleerd om marketing te zien als onderdeel van het product. Niet als iets dat erna komt, maar als iets dat erbij hoort. De manier waarop je je product presenteert, is net zo belangrijk als de manier waarop het werkt.

Dat betekent niet dat ik een marketingexpert ben geworden. Het betekent dat ik het serieus neem. Dat ik er tijd aan besteed. Dat ik het niet negeer en hoop dat klanten vanzelf komen.

Zeg vaker nee

In het begin zei ik ja op alles. Elke klant, elk project, elke feature request. Meer is beter, toch?

Nee. Meer is meer. En meer betekent versnippering, verlies van focus, en middelmatigheid op alle fronten.

De beste beslissingen die ik heb genomen, waren de dingen die ik niet deed. De klanten die ik niet aannam. De features die ik niet bouwde. De markten waar ik niet in stapte.

Focus is een superkracht. En focus betekent nee zeggen tegen goede dingen om ja te kunnen zeggen tegen de beste dingen.

Relaties zijn alles

De technische skills die ik in 2000 had, zijn grotendeels waardeloos geworden. Niemand vraagt meer om een Flash-website of een site die "geoptimaliseerd is voor Internet Explorer 6."

Maar de relaties die ik heb opgebouwd, zijn nog steeds waardevol. Klanten van tien jaar geleden die me doorverwijzen. Collega-ontwikkelaars met wie ik ideeeen bespreek. Gebruikers die feedback geven en me scherp houden.

Investeer in relaties. Behandel mensen goed. Lever kwaliteit. Wees betrouwbaar. Dat zijn de dingen die compound interest opleveren. Niet in geld, maar in vertrouwen en mogelijkheden.

Geduld is ondergewaardeerd

We leven in een wereld van "overnight success" verhalen. Maar vrijwel geen enkel succesverhaal is overnight. Achter elk "plotseling" succes zitten jaren van bouwen, falen, leren en doorzetten.

Mijn producten zijn niet in een maand succesvol geworden. Het kostte jaren van incrementele verbeteringen, klant voor klant opbouwen, bug voor bug fixen. Dat is niet sexy. Het haalt geen headlines. Maar het werkt.

Als er een les is die ik zou willen meegeven aan mensen die net beginnen, is het deze: geef jezelf de tijd. Het internet beloont geduld en consistentie. Niet in weken, maar in jaren.

En nu?

25 jaar is lang. En tegelijkertijd voelt het alsof ik net begonnen ben. Er is nog zoveel te leren, te bouwen, te ontdekken.

Het internet van 2026 is fundamenteel anders dan het internet van 2000. Maar de kern, waarde creeren voor andere mensen met behulp van technologie, is precies hetzelfde. En dat is waarom ik het na al die jaren nog steeds leuk vind.